Een tijdje kerstdinergeleden zocht de vader van een jong gezin contact met de Caritasgroep van katholiek Nieuwegein. Hij en zijn vrouw hadden een christelijke achtergrond, ook al gingen ze zelden tot nooit naar de kerk. Hij vroeg of wij hem in contact wilden brengen met een jong gezin met een vluchtelingenstatus. Want zij wilden dat gezin graag uitnodigen voor hun kerstdiner. We brachten hen in contact met een islamitisch gezin, afkomstig uit Syrië, dat al voldoende Nederlands spreekt. We hebben beide gezinnen wat leren kennen en hebben er alle vertrouwen in dat de ontmoeting goed zal verlopen. Waarom vind ik dit zo’n mooi initiatief? Omdat Nederland met de Kerst bijna op slot lijkt te gaan. Ik gun iedereen zijn familiediner; gezelligheid en het versterken van de onderlinge banden met familie en vrienden zijn heel belangrijk. Ook voor mijn vrouw en mij. Maar als Nederland op slot gaat kun je je afvragen of het Kerstfeest nog een relatie heeft met het gebeuren in Bethlehem dat we vanavond vieren.

Hoe heeft de jonge kerk de menswording van God beleefd? Eerst stonden de verhalen over de volwassen Jezus centraal: zijn optreden, zijn dood en verrijzenis. Maar rond het jaar 80, dus in de 2e of 3e generatie christenen, zei men tegen elkaar: we hebben ook verhalen over het allereerste begin. Laten we die ook opschrijven en aan elkaar doorvertellen. Want door zijn Zoon te zenden heeft God ingebroken in de geschiedenis. Door de menswording van God kreeg ons leven een heel nieuw perspectief.

Zo kwam Lucas tot zijn evangelie. Lucas begint met het verhaal over de engelen en de herders. Hoe is de situatie in het jaar 0? In wat voor tijd wordt Jezus geboren? Bij het begin van onze jaartelling zucht het joodse volk onder de Romeinse bezetting. De hogepriesters heulen met de bezetters. Er zijn al tijden geen aansprekende profeten meer geweest. Het vuur van Jesaja leeft alleen nog op papier, in heilige boeken. De farizeeën zijn moralisten geworden: zij zetten al hun kaarten op het precies onderhouden van de wet, van de joodse waarden en normen. De levende relatie met God is naar de achtergrond verdwenen. Maar dan komt Jezus. Overgeleverde verhalen zeggen dat rond zijn geboorte de hemel en de aarde elkaar veelvuldig raakten. Engelen en sterren zetten herders en wijzen in beweging; mensen gaan innerlijk weer open door dromen en visioenen en ervaren de nabijheid van de Allerhoogste en zijn liefde in hun leven.

De vergelijking gaat natuurlijk mank, want het was een heel andere tijd. Toch zie ik overeenkomsten tussen toen en nu. Vraag een gemiddelde katholiek hoe hij God ziet en hij antwoordt : “Ik weet het niet. Er moet wel iets zijn. Ik wil niet terug naar de kerk en de samenleving van vroeger, maar we zijn wel iets kwijtgeraakt: de saamhorigheid, dat gevoel voor het heilige. Als dat eens terug zou kunnen komen. Ik probeer nog wel te bidden, af en toe. Het belangrijkste voor mij is: als je maar een goed mens bent.” Zo hoor ik mensen praten. Het is voor velen van u wel herkenbaar, denk ik.

Deze kerstnacht heeft iets van de saamhorigheid en het sacrale van de geloofsbeleving van vroeger. Veel mensen, uitbundigheid, een diep gevoelde dankbaarheid voor je leven rond het verhaal van God die mens wordt en ons allen nabij is. Het kan voor ons iets zijn van jeugdsentiment. Een gekoesterde enclave van geborgenheid in God. Overmorgen ga je dan weer over tot de orde van de dag: het leven is onzeker, je probeert er samen nog het beste van te maken. We geven het niet zo gauw toe, maar van binnen kan er een leegte zijn ontstaan, een gevoel van zinloosheid, van godverlatenheid. Waar is nog echte vervulling? Wat kan ons nog echt in vuur en vlam zetten? Ach, laten we maar niet teveel van het leven verwachten. Tevreden zijn. En niet teveel over God praten.

Lucas leefde in een gemeenschap die leefde van de energie van de verrezen Christus. Christus was ten hemel gevaren. Er waren verhalen opgetekend over zijn leven. Maar die was jaren later geen dode letter geworden voor hen. Het Pinkstervuur leefde in de hoofden en harten van de christenen. In elke samenkomst en in elk gebed dankten zij God dat Hij hen vervulde met geloof, met hoop en met liefde. Er waren genoeg zaken die hen tegenstonden, bedroefd of angstig maakten, teleurstelden. Maar omdat zij de kracht van het gemeenschappelijke gebed kenden, werden zij niet cynisch of onvehansoldenhof2014rschillig. In al het positieve dat hen in het dagelijks leven overkwam, in alles wat zij ervoeren als een geschenk, zagen zij de liefde van God en de Geest van de verrezen Heer. Hij ging op een verborgen wijze met hen mee en liet hen nooit in de steek. En als zij zich godverlaten voelden, dan beseften ze dat dit aan henzelf lag, aan onverwerkt verdriet, opgekropte boosheid, onvoldoende zelfkritiek. Hun verdriet, hun woede, hun spijt brachten zij voor God. Door Zijn verborgen nabijheid konden zij die gevoelens kanaliseren en vruchtbaar maken.

Wat heeft Lucas ons te zeggen? Laat de vreugde van kerstmis op je toe. Laat je hart vervuld worden van vreugde omdat God ons in Jezus nabij gekomen is. En durf weer in je gewone dagelijkse leven alles wat je positief verrast, alles wat je gewone sleur doorbreekt, te zien als genade, als een geschenk, als een uitnodiging, een uitdaging van God aan jou. Durf te leven, vervuld van Zijn liefde. Paus Franciscus zegt iedere keer weer: Sluit vriendschap met de armen, die je pad kruisen. Voel je verbonden met wie eenzaam en gebrekkig is. Juist zij hebben een enorme overlevingsdrang. Vriendschap met hen brengt je dichter bij God. Want God is niet voor niets mens geworden in een arme stal. De familie die morgen een Syrisch gezin aan tafel uitnodigt doet dit niet uit vrome bedoelingen. Maar de vreugde die zij aan deze ontmoeting kunnen beleven brengt hen denk ik dicht bij de boodschap van de kerst. Moge onze viering rond het altaar vanavond ons weer nieuwsgierig maken naar Gods verborgen aanwezigheid in heel ons leven. Ik wens u, mede namens mijn collega’s, een zalig kerstfeest.
© 3eenheidparochie 2012 - 2018          --- disclaimer --- ↑ Top